(Trần Phong Vũ giới thiệu tác phẩm “Một Thời Oan Trái”*
của nhà văn Phan Lạc Tiếp do Tiếng Quê Hương ấn hành)

Đọc qua bản thảo tác phẩm “Một Thời Oan Trái” của nhà văn Phan Lạc Tiếp, tôi thoáng liên tưởng tới nội dung cuốn “Ngày Long Trời, Đêm Lở Đất” của Trần Thế Nhân. Hai tiếng Oan Trái như xoáy vào trái tim ứa máu làm lay động những suy tư trầm lắng trong tôi khi đọc những chứng từ của người viết họ Trần.

Trần Thế Nhân. Một cái tên xa lạ trong giới cầm bút ở quốc nội ghi trên tập sách do tổ hợp xuất bản Cành Nam ở Miền Đông nước Mỹ ấn hành.

Tôi nghĩ thầm. Đây hẳn là tên giả của một cây viết nào đó. Những chứng từ trần trụi, khốc liệt và chân thật như thế không có quyền hiện hữu và không thể là sản phẩm của một con người có diện mạo, có căn cước trên đất nước ta hôm nay.

Điều mang vẻ nghịch lý là bối cảnh âm u, hư ảo, ma quái tuồng như hư cấu bao quanh tác phẩm lại hiện ra rất thật, với những việc thật, người thật. Đây là điều đã được xác nhận bởi nhiều nhân chứng, trong đó có ông Nguyễn Minh Cần hiện sống ở Liên Xô cũ. Chuyện tình bi thảm, oan trái giữa ông Hồ và cô gái họ Nông qua lời kể của oan hồn người cung nữ về một đấng Quân vương thời phong kiến đã khởi đầu cho những cái chết oan khiên, những mảnh đời bất hạnh Việt Nam trong thời Cải Cách Ruộng Đất.

Nhà văn Uyên Thao
Viết riêng cho BBC từ Virginia, Hoa Kỳ

Từng trang "Hồi Ký Của Một Thằng Hèn" đưa tôi lui dần về bốn mươi năm trước, một buổi sáng cuối năm 1969, tại tòa soạn tuần báo Diễn Đàn trên đường Tạ Thu Thâu ở Sài Gòn, anh Mặc Đỗ - chủ bút - nhắc tôi thực hiện ngay số báo đặc biệt về tin Hồ Chí Minh đã chết.

Lúc nhấc điện thoại liên lạc với các cộng tác viên, tôi nhớ lại mấy câu thơ "Xuân này hơn hẳn mấy xuân qua - Thắng lợi tin vui khắp mọi nhà..." của Hồ Chí Minh mà đài Hà Nội truyền đi và bên tai vang lên câu nói của người tùy viên văn hoá toà đại sứ Mỹ vào dịp tiếp xúc với một nhóm cầm bút trẻ tại Sài Gòn mấy năm trước, năm 1964.

 VŨ THƯ HIÊN

Ở miền Bắc Việt Nam trong thập niên 60 thế kỷ trước mọi tin tức đều chậm.
Tin trong nước, tin thế giới, chậm tuốt.

Tin tức bị kiểm duyệt kỹ, rồi mới được phân phát theo đại lý, cấp cao hưởng nhiều hơn cấp thấp, cứ thế cho đến lượt bần dân thì là cái xác rữa.
Ấy là nói về tin của ngành truyền thông chính thống. Tù nhân hoàn toàn không được hưởng các thứ sản phẩm đó. Chỉ còn cách chờ tin ngoài đời lọt vào. Thứ tin này còn chậm hơn rất nhiều.

Tin Bùi Ngọc Tấn bị bắt đến với tôi chậm tới bốn năm. Bạn có thể tin hay không tin, nhưng ở các nước xã hội chủ nghĩa, chứ không riêng ở Việt Nam, không tờ báo nào rỗi hơi đăng tin một anh nhà văn nào đó bị bỏ tù.
Nhân dân quen với cuộc sống bị bưng bít chỉ quan tâm hôm nay mậu dịch bán hàng gì, bìa nào, phiếu nào được mua, mua thì cắt ô nào, hơn là tin về một người nào đó bị bắt.

Tiến sĩ ÂU DƯƠNG THỆ

Chợt nhớ lại ngày nào, khi cần lên án thực dân, đế quốc, nhà cách mạng Nguyễn Ái Quốc từng dõng dạc tố cáo trước thế giới: “Bất kỳ người bản xứ nào có tư tưởng xã hội chủ nghĩa cũng đều bị bắt và có khi bị giết mà không cần xét xử”. Mỉa mai thay, chỉ sau đó không bao lâu người ta lại thực hiện đúng cái điều này: “Bất kỳ người bản xứ nào có tư tưởng không xã hội chủ nghĩa cũng đều bị bắt và có khi bị giết mà không cần xét xử!”.

Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang đã chua chát so sánh sự thực phũ phàng trên đây trong sách NHÂN QUYỀN VÀ DÂN CHỦ Ở VIỆT NAM. Sự so sánh này không chỉ phản ảnh sự thật phũ phàng của xã hội Việt Nam hiện nay sau nửa thế kỷ dưới chế độ Xã hội chủ nghĩa, mà nó cũng rất sát với chân lý trong qui luật về quyền lực, một trong những qui luật của chính trị học � Qui luật lạm dụng quyền hành của những người có quyền lực! Nó không chỉ diễn ra trong các ngàn năm trước đây, mà nó đang chi phối đời sống chính trị của nhiều nước hiện nay và nó cũng sẽ ảnh hưởng tới cuộc sống của con người cho các đời sau.

MINH VÕ

Chúng tôi vừa nhận được cuốn NHÂN QUYỀN VÀ DÂN CHỦ Ở VIỆT NAM của tác giả Nguyễn Thanh Giang do Tủ Sách Tiếng Quê Hương xuất bản và gửi tặng. Đây là tác phẩm thứ 30 của tủ sách này, sau 7 năm âm thầm hoạt động. Trong số 30 tác phẩm nói trên có 12 cuốn do những tác giả ở trong nước, như Nguyễn Thụy Long (2 cuốn), Ma Xuân Đạo, Văn Quang (4 cuốn), Nguyễn Thị Hoài Thanh (1), Tạ Duy Anh, Vũ Cao Quận, Bùi Ngọc Tấn và Nguyễn Thanh Giang.

Tác giả Nguyễn Thanh Giang năm nay 71 tuổi, nguyên quán Thanh Hóa. Một tuổi ông đã bắt đầu cuộc sống cơ cực vì cha mẹ ly dị, phải sống với bà nội. Vừa học vừa làm vất vả từ ấu thơ để nuôi thân, ông tốt nghiệp đại học năm 26 tuổi, rồi nhận công tác tại vụ Kỹ Thuật, Tổng Cục Địa Chất. Sau đó làm giám đốc ngành Địa Vật Lý cục Bản Đồ Địa Chất.

Ông là khoa học gia Việt Nam đầu tiên trong chế độ Cộng Sản đọc báo cáo khoa học trước hội nghị quốc tế thứ 28 về địa chất tại thủ đô Mỹ năm 1989. Sau đó ông đã tham gia tổ chức những cuộc hội thảo Địa Chất-Địa Vật Lý tại những trường đại học danh tiếng của Mỹ ở Chicago, Texas, Los Angeles vào những năm 1991, 1996.